زنان دیگر گریه نمی‌کنند! خسرو باقرپور

“زنان دیگر گریه نمی‌کنند!”

اجرای تاریخی و دو میلیونی‌ی “شکیرا” در ساحل کوپاکابانای برزیل و نکاتی در بابِ تکاملِ موسیقی‌ و شخصیتِ او.

شکیرا، ملکه موسیقی‌ی لاتین، در دوم ماه مه ۲۰۲۶ بار دیگر با یک کنسرت تاریخی در ریو دوژانیرو (برزیل)، جهانیان را شگفت‌زده کرد. این کنسرت که در ساحل مشهور کوپاکابانا برگزار شد، نمادی از محبوبیت بی‌حد و مرز او بود.

گزارش‌ شده است بیش از ۲ میلیون نفر در این کنسرت رایگان که بخشی از تور جهانی «Las Mujeres Ya No Lloran» (زنان دیگر گریه نمی‌کنند) بود، حضور داشته‌اند.

شکیرا در این اجرای دو و نیم ساعته، با انرژی بالا و رقص‌های مشهور خود، آهنگ‌های محبوبش از جمله “Hips Don’t Lie” و “Whenever, Wherever” را اجرا کرد و از شوق استقبال باورنکردنی‌ی مردم بارها گریست.

این کنسرت که رایگان بود و ورودی نداشت، با هدف رونق اقتصاد محلی و فراهم کردن امکان دسترسی همه مردم به موسیقی برگزار شد.

دلایل محبوبیت شکیرا فراتر از موسیقی است. او شاعر و ترانه‌سرا است. محبوبیت وی تنها به صدای خاص و موسیقی‌اش محدود نمی‌شود؛ ترکیبی از هنر، انسانیت و هویت او است. صدای منحصربه‌فرد و سبک چندفرهنگی‌ی او همراه با تحریرها و صدای لرزان (Vibrato) خاص‌اش که ریشه در موسیقی‌ی عربی به خاطر تبار لبنانی‌ و لاتین‌اش دارد، به او صدایی متمایز داده است. و این یکی از دلایل محبوبیتِ گسترده‌ی او در میان جوانانِ جوامع عربی نیز هست که پدیده ای بسیار نادر است.

بنیادی که او موسس‌اش بوده است؛ “پای‌برهنه” (Pies Descalzos) نام دارد که شکیرا در سن هجده سالگی تأسیس کرد. این بنیاد و کمک‌های سخاوتمندانه اش؛ بر آموزش و تغذیه کودکان فقیر و آواره در کلمبیا تمرکز دارد. این ها بخشی از دلایل محبوبیت وصف‌ناپذیر اوست. او همچنین به عنوان سفیر حسن نیت یونیسف، مدافع حقوق کودکان است.

تعهد این خواننده‌ی محبوب و کمک‌هایش به بخشی از مردم مستمند و محروم جهان و به خصوص به کودکان و مردم ستم‌دیده‌ی غزه از دلایل دیگر مقبولیت و اقبال عمومی‌ به‌ اوست.

شکیرا بارها تعهد خود را به آموزش و حمایت از کودکان در مناطق جنگ‌زده و محروم جهان نشان داده است و بر اهمیت آموزش به عنوان راهی برای صلح تأکید کرده است. فعالیت‌های او تنها جنبه‌ی نمایشی ندارد، به‌مثل؛ ساختِ بی‌هیاهوی مدارس با تجهیزات کامل در کلمبیا و دیگر نقاطِ بسیار محروم جهان، از اقدامات عملی اوست.

تاب‌آوری و ارتباط با مخاطب از نقاط روانی و مهم کار هنری‌ی شکیرا است. او پس از طلاق دردناک از همسرش، احساسات‌اش را از کین‌توزی سِتُرد و به هنر تبدیل کرد.

آلبوم Las Mujeres Ya No Lloran او نشان داد که شکیرا زنی بسیار مقاوم است که از ضعف‌هایش قدرت می‌سازد.

روند فکری، کاری، و موسیقایی‌ی شکیرا و تکامل هنری‌ی‌اش، او را از دختری ساده و راک‌نواز، به ستاره‌ای کم‌نظیر در پاپ جهانی تبدیل کرده است که هم‌اینک نیز زندگانی‌اش مسیری پر از نوآوری است. روند کاری‌ی او، بیانگر درستی‌ی این نظر است:

دهه ۹۰ (راک لاتین): با آلبوم‌هایی مثل Pies Descalzos ۱۹۹۵ و Dónde Están los Ladrones? ۱۹۹۸ شروع کرد که حال‌وهوای راک-پاپ و اشعاری با ماهیت ایماژیستی داشت و حاوی تصویرهایی بود که در موسیقی راک بدیع و کم‌نظیر بودند.

دهه ۲۰۰۰ (جهانی شدن): با آلبوم‌های انگلیسی از جمله Laundry Service ۲۰۰۱ و آهنگ “Whenever, Wherever” وارد بازار جهانی شد و ریتم‌های لاتین را با پاپ غربی ترکیب کرد.

دهه ۲۰۱۰-۲۰۲۰ (تلفیق موسیقی با رقص): با آهنگ‌هایی مانند “Waka Waka” جام جهانی ۲۰۱۰ و “Chantaje” ۲۰۱۶ سبک خود را به سمت موسیقی رقص‌محور و رگه‌تون (Reggaeton) برد.

سال‌های ۲۰۲۴-۲۰۲۶ (محوریت زن و تاکید بر شخصیتِ او): در این سال‌ها آلبوم Las Mujeres Ya No Lloran برای او و دوست‌دارانش؛ بازگشتی به تجربیات شخصی، رهایی از غم و ستایشِ از شخصیت و قدرتِ زنان است.

در کلام آخر؛ شکیرا با ترکیب هنری که قادر به دیدن هوشیارانه‌ی جهان معاصر است، رقص‌های پرانرژی، تبادلات فرهنگی و فعالیت‌های بشردوستانه، از خویش شخصیتی قابل احترام و الهام‌بخش برای دوستداران جوان موسیقی در سراسر جهانی که به موسیقی‌ی از این نوع علاقه‌مند‌ هستند ساخته است. او عامل موثری برای نزدیکی‌ی مردم به یکدیگر و به خصوص ستایش و شخصیت دادن به زن در بیانِ موسیقایی‌ی جهانِ امروز است.

خسرو باقرپور